In 1968 richten de Nederlandse artsen Professor Jaap de Haas, Dr. Nick van Rhijn en Dr. Fred Groenink het Medisch Comité Nederland-Vietnam op. Ze waren verontwaardigd over de Amerikaanse technologische oorlogsvoering in Vietnam en trokken zich het lijden van het Vietnamese volk aan. Het doel van MCNV was om grootschalig medische hulp te verlenen aan de zwaarst getroffen gebieden van Vietnam.

Solidariteit

In die jaren was er in de hele wereld en zeker ook in Nederland een enorme verontwaardiging over de onmenselijke oorlogsvoering in Vietnam. Het was de tijd van protesten, demonstraties en actievoeren, maar ook van ‘put your money where your mouth is’. Vanuit solidariteit gaven veel Nederlanders geld. In 1973 had MCNV 67.000 donateurs, die toen al ruim 4 miljoen euro hadden gedoneerd. De hulp bestond aanvankelijk uit het verzenden van medische goederen en medicijnen. Nadat de Vietnamoorlog eindigde in 1975, werd nog een paar jaar noodhulp gegeven. Nederlanders bleken zeer vindingrijk in het bedenken van solidariteitsacties, van ‘Musici voor Vietnam’ tot ‘Breien voor Vietnam’. Midden jaren zeventig was MCNV uitgegroeid tot een sterke organisatie met twee betaalde krachten, 40 vrijwilligers op het kantoor in Amsterdam en 600 vrijwilligers in het land.

Holland Ziekenhuis

kopie-van-museum_int_03In 1973 maakte MCNV onder aanvoering van Nick van Rhijn de eerste plannen om een ziekenhuis te geven aan Quang Tri, de provincie die het hardst getroffen was door de oorlog. Met steun van Nederlandse donateurs, de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking Drs. Jan Pronk en alle Nederlandse universiteiten, die een deel van het ziekenhuis adopteerden, kon de bouw van het ziekenhuis in 1974 van start gaan. In 1977 werd het Holland Ziekenhuis in Dong Ha officieel geopend.

In het gebouw van het voormalige ziekenhuis is nu het MCNV-museum gevestigd. Tientallen posters, foto’s, video- en geluidsfragmenten en een groot aantal voorwerpen tonen de geschiedenis van MCNV en geven een indrukwekkend beeld van de protesten tegen de Vietnamoorlog en de massale solidariteit die het Nederlandse volk toonde. Het museum staat symbool voor de meer dan 30 jarige- samenwerking tussen de provincie Quang Tri en MCNV en het Nederlandse volk en is opgedragen aan de trouwe MCNV- donateurs.

Bezoek MCNV-museum

Het museum in de Quang Tri Secondary Medical School, Dong Luong commune, Dong Ha is op werkdagen te bezichtigen op afspraak.

Tuberculose

Na de oorlog werden de verschrikkelijke gevolgen voor Vietnam bekend en MCNV, inmiddels het grootste Vietnamcomité van Europa, begon de strijd tegen tuberculose (tb) en malaria. De MCNV campagne ‘Met 10 gulden per maand geneest u een tb-patiënt in Vietnam’ betekende het begin van 25 jaar campagne tegen tuberculose, waarbij MCNV nauw samenwerkte met de grote tb-ziekenhuizen in Hanoi en Ho Chi Minh-stad. Vanaf 1983 werkte MCNV samen met de Koninklijke Centrale Vereniging ter bestrijding van Tuberculose en legden tb-experts Dr. Jaap Broekmans en Dr. Nguyen Dinh Huong de basis voor het Nieuwe Nationale Programma ter bestrijding van tb. Een studie naar het identificeren en behandelen van tb-patiënten resulteerde in een uiterst succesvolle manier van tuberculosebestrijding, die nu in de hele wereld standaard gebruikt wordt.

Malaria

In 1987 brak een epidemie uit van de zeer gevaarlijke hersenmalaria en dit leidde tot hernieuwde aandacht voor malariabestrijding. Met financiële steun van het Ministerie van Ontwikkelingssamenwerking begon MCNV met het introduceren van DDT om muggen uit de huizen te verdrijven. Uit MCNV-veldonderzoek bleek dat ook de met DDT-geïmpregneerde muskietennetten goed werkten en zeven jaar nadat MCNV ermee begon, sliepen er al 10 miljoen Vietnamezen onder de netten. Het behandelen en vooral het voorkomen van de door muggen overgebrachte ziekten malaria en dengue (knokkelkoorts) werd een van de belangrijkste projecten van MCNV in de jaren ’90.

Meer lezen

Ron Marchand blikt in MCNV Magazine nr 3 – 2016 terug op dertig jaar MCNV- malariabestrijding.

Kansen voor iedereen

Toen de Vietnamese regering met haar Doi Moi politiek de grenzen voor buitenlandse investeerders opende en het Amerikaanse handelsembargo in 1994 werd opgeheven, begon de Vietnamese economie aan een periode van stormachtige groei. Het land ontwikkelde zich op diverse fronten waardoor de toekomst er nu voor een groot deel van de bevolking rooskleurig uit ziet, maar tegelijkertijd groeit het verschil tussen arm en rijk en in de afgelegen gebieden leven nog miljoenen mensen in armoede zonder toegang tot onderwijs en goede (medische) zorg. MCNV richt zich sinds de jaren negentig op deze mensen, die nog niet kunnen profiteren van de vooruitgang.
In 1997 werd de zuidelijke kustprovincie Ben Tre getroffen door een tyfoon, die veel slachtoffers op zee eiste en honderdduizenden huizen verwoeste. Voor MCNV was dit aanleiding om te beginnen met het verstrekken van kleine leningen aan de achtergebleven vrouwen, die er een bescheiden onderneming mee begonnen om beter in hun levensonderhoud te kunnen voorzien. MCNV heeft het systeem van microkrediet verder ontwikkeld (revolving funds) en verspreid in nauwe samenwerking met de Vrouwenunie.
Het zelf nemen van de verantwoordelijkheid voor de eigen gezondheid werd het streven bij de projecten Community Managed Health Development. In ongeveer 300 dorpen in de provincie Quang Tri werden projecten uitgevoerd waarbij de dorpelingen zelf plannen maken en uitvoeren om hun situatie te verbeteren. Deze manier van werken wordt nu op veel plaatsen door MCNV ondersteund, met als doel: gezondheid en verbetering van de levensstandaard.

Capaciteitsopbouw, het opleiden van artsen en verpleegkundigen voor medische posten in afgelegen gebieden, werd eveneens een vaste waarde in het werk van MCNV. Daarnaast werden op de armste plekken van Vietnam en later ook in Laos samenwerkingsverbanden opgezet, met de Vietnamese gezondheids-, onderwijs- en landbouwdiensten en –nog belangrijker– met de bevolking zelf.

MCNV heeft kantoren in Vietnam, Laos en Nederland met Vietnamese en Laotiaanse stafleden en Nederlandse experts. MCNV kan haar werk voortzetten mede dankzij de steun van loyale donateurs in Nederland, subsidies van o.a. de EU, Ministerie van Buitenlandse Zaken, USAID en diverse vermogens- en familiefondsen.

Meer lezen

Deze tekst is een beknopte weergave van de geschiedenis van MCNV. Lees hier de volledige tekst.

Video

https://youtu.be/a9W0DDdVve0